Ξεκίνησε ως ένα πρωτοποριακό, για την εποχή του, Πολιτιστικό – Μουσικοκαλλιτεχνικό γεγονός, στο επιβλητικό τοπίο των πλινθόκτιστων του Άνω Κρανιώνα.
Εμπνευστής και δημιουργός του, ο τότε δήμαρχος Κορεστείων Χρήστος Γιούτσος. Ένας άνθρωπος με έντονες καλλιτεχνικές αναζητήσεις και βαθιά κουλτούρα στο έντεχνο και λαϊκό ελληνικό τραγούδι. Είχε καλλιεργήσει από νωρίς το έδαφος, πάνω στον οποίο θα έκτιζε έναν νέο θεσμό ο οποίος θα έβγαζε τα Κορέστεια από το «ντουλάπι» της ιστορίας και θα τα έκανε συνώνυμα μ’ ένα διάσημο πολιτιστικό γεγονός.
Η πρόκληση ήταν μεγάλη! Σχεδόν ταυτόχρονα, λίγα χιλιόμετρα πιο πάνω, στον Άγιο Αχίλλειο Πρεσπών, είχε ξεκινήσει κάτι ανάλογο και ο δικός του μικρός Δήμος δεν θα μπορούσε να υποστηρίξει οικονομικά αυτό το εγχείρημα.
Όμως δεν «το ‘βαλε κάτω»… Έπεισε και τους άλλους δημάρχους του Νομού να «βάλουν πλάτη» κι ένα μικρό «θαύμα» ξεπήδησε μέσα από τα χαλάσματα της Κρανιώνας, μόλις οι φωνές του «Νέου Κύματος» απλώθηκαν πάνω από το επιβλητικό τοπίο: «Μη ζητάς κορίτσι μου, ένα κορδελάκι / από τα ερείπια φτιάχνω ένα σπιτάκι»!
Χιλιάδες κόσμου κατέκλυσαν την απέναντι πλαγιά, δημιουργώντας το αδιαχώρητο και στις πρώτες θέσεις των αυτοσχέδιων – με κορμούς δέντρων – καθισμάτων, παρακολουθούσαν εντυπωσιασμένες την συναυλία, προσωπικότητες του πνευματικού και πολιτικού κόσμου από την Θεσσαλονίκη.
Ήταν πράγματι μια μαγική βραδιά που την θυμούνται ακόμα και τώρα – 27 χρόνια μετά – όσοι έτυχε να την παρακολουθήσουν τότε.
Ακολούθησαν τα επόμενα λίγα χρόνια κι άλλες ανάλογες συναυλίες με θεματικά αφιερώματα στον Μάνο Λοΐζο, τον Λευτέρη Παπαδόπουλο, το Ρεμπέτικο με την Μαριώ κλπ.
Αλλά όταν ήρθε το πλήρωμα του χρόνου, οι συμπατριώτες του Χρήστου φρόντισαν να τον… «ανταμείψουν» με μια καθόλου κολακευτική ήττα στις εκλογές, για όλα όσα τους πρόσφερε μέχρι τότε…
Έκτοτε η συναυλία της Κρανιώνας ακολούθησε μια καθοδική πορεία, μέχρι που πέρασε με τον «Καλλικράτη» στην δικαιοδοσία του Δήμου Καστοριάς, για να γνωρίσει την απόλυτη παρακμή στις μέρες μας, δίνοντας την εντύπωση ότι ο Δήμος την εκλαμβάνει ως… αγγαρεία, που κληρονόμησε παρά την θέλησή του!
Με αποκορύφωμα την πρόσφατη συναυλία που θύμιζε περισσότερο διαλυμένη διαδήλωση από τον ελάχιστο κόσμο που την παρακολούθησε, πιθανόν λόγω της παντελούς έλλειψης οράματος, της πρόχειρης διοργάνωσης και της αδιαφορίας να διατηρηθεί ζωντανή η αίγλη ενός θεσμού που κάποτε συγκινούσε και συνέγειρε ολόκληρη την περιοχή.
Υ.Γ. Παρακολουθώντας την τελευταία συναυλία των «Πρεσπείων» στον Άγιο Αχίλλειο, θυμήθηκα τα λόγια του Χρήστου Γιούτσου που μου είπε: «Αυτοί έχουν ένα Λιάνη που τον στηρίζουν όλοι ψυχή τε και σώματι…»! Κι αυτό τα λέει όλα…
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΙΑΤΡΙΔΗΣ