Οι αρχικές επιφυλάξεις της “Καστοριανής Εστίας” για την επαναδημοπράτηση του Φράγματος Νεστορίου έγιναν πλέον βεβαιότητα, όταν αποκαλύφθηκε ότι ο αρχικός ανάδοχος που παράτησε το έργο, επανέρχεται με άλλο προσωπείο στον πρόσφατο διαγωνισμό.
Η εξέλιξη της διαγωνιστικής διαδικασίας για την αποπεράτωση του πολύπαθου Φράγματος Νεστορίου στην Καστοριά φέρνει στο φως μια δυστοπική πραγματικότητα της ελληνικής εργολαβικής αγοράς. Στη θέση του πρώτου μειοδότη με την υψηλότερη προσφορά έκπτωσης (22,51%) φιγουράρει η κατασκευαστική εταιρεία «ΠΛΑΤΕΙΕΣ Α.Ε.».
Για όσους παρακολουθούν την πορεία του έργου από το 2010-2011, η ονομασία αυτή μπορεί αρχικά να μη λέει πολλά. Ωστόσο, μια ματιά στο εταιρικό παρασκήνιο αποκαλύπτει μια εντυπωσιακή διασύνδεση: η «ΠΛΑΤΕΙΕΣ Α.Ε.» και η διαλυμένη πλέον «ΙΟΝΙΟΣ Α.Ε.» —ο αρχικός ανάδοχος που άφησε το φράγμα ημιτελές— προέρχονται από το ίδιο επιχειρηματικό περιβάλλον και τον ίδιο κατασκευαστικό όμιλο.
Η «ΙΟΝΙΟΣ Α.Ε.», η οποία κηρύχθηκε έκπτωτη από το Φράγμα Νεστορίου αφού εγκατέλειψε το εργοτάξιο αφήνοντας απλήρωτους εργαζόμενους και ημιτελείς υποδομές, ανήκε στον όμιλο συμφερόντων της οικογένειας Μαρούλη. Στον ίδιο ακριβώς κατασκευαστικό όμιλο ανήκει οργανικά και η «ΠΛΑΤΕΙΕΣ Α.Ε.».
Όταν η «ΙΟΝΙΟΣ Α.Ε.» οδηγήθηκε σε οικονομική κατάρρευση και απώλεσε τα εργοληπτικά της πτυχία, το κατασκευαστικό αντικείμενο και τα μητρώα των έργων μεταφέρθηκαν ή διατηρήθηκαν μέσω παράλληλων εταιρικών σχημάτων του ομίλου, όπως η «ΠΛΑΤΕΙΕΣ Α.Ε.».
Οι δύο εταιρείες μοιράζονταν επί σειρά ετών την ίδια εταιρική έδρα και κοινά διοικητικά στελέχη, λειτουργώντας ως συγκοινωνούντα δοχεία στον τομέα των δημόσιων και ιδιωτικών τεχνικών έργων.
Το γεγονός ότι μετά από 15 χρόνια στασιμότητας, καθυστερήσεων και οικονομικής επιβάρυνσης των φορολογουμένων, το ίδιο επιχειρηματικό σχήμα επιστρέφει ως «σωτήρας» για να τελειώσει το έργο που το ίδιο εγκατέλειψε, γεννά εύλογα αμείλικτα ερωτήματα:
-
Πώς προστατεύεται το Δημόσιο Συμφέρον;
Το νομικό πλαίσιο επιτρέπει σε εταιρικούς ομίλους να «αλλάζουν προσωπεία» μέσω συγγενικών Α.Ε. και να διεκδικούν εκ νέου έργα από τα οποία έχουν κηρυχθεί έκπτωτοι.
-
Με τι εγγυήσεις θα προχωρήσει το έργο;
Όταν ένας όμιλος έχει ήδη αποτύχει να ολοκληρώσει μια σύμβαση στο παρελθόν, με ποια κριτήρια διασφαλίζεται ότι αυτή τη φορά το έργο των 59,25 εκατ. ευρώ δεν θα καταλήξει σε νέο αδιέξοδο;
-
Η ηθική και ουσιαστική απαξίωση:
Για τους κατοίκους και τους αγρότες του Νεστορίου και της Καστοριάς, η εξέλιξη αυτή βιώνεται ως ένας εμπαιγμός. Η εμπιστοσύνη στους θεσμούς και τις διαγωνιστικές διαδικασίες κλονίζεται όταν η «νέα αρχή» γίνεται με τα ίδια υλικά του παρελθόντος.
Το Φράγμα Νεστορίου αποτελεί πλέον τον καθρέφτη των παθογενειών των ελληνικών υποδομών: ένα έργο που έμεινε στα χαρτιά για μια δεκαπενταετία, επιστρέφει στον ίδιο επιχειρηματικό κύκλο, αποδεικνύοντας ότι στην Ελλάδα τα δημόσια έργα συχνά ανακυκλώνουν τις ίδιες αποτυχίες.
Το φράγμα Νεστορίου δεν αντέχει άλλη καθυστέρηση. Η επιστροφή στο ίδιο σχήμα/ανάδοχο καθιστά ακόμα πιο επιτακτική την ανάγκη για:
-
Αυστηρός έλεγχος των στάδιων κατασκευής και τήρηση των νέων χρονοδιαγραμμάτων χωρίς παρεκκλίσεις.
-
Το Υπουργείο και οι αρμόδιοι φορείς οφείλουν να παρακολουθούν βήμα-βήμα το έργο ώστε να μην επαναληφθούν τα λάθη του παρελθόντος.
Η ιστορία του φράγματος Νεστορίου συμπυκνώνει την ανάγκη για ριζική αλλαγή στον τρόπο που η χώρα σχεδιάζει, δημοπρατεί και υλοποιεί τις κρίσιμες υποδομές της. Οι πολίτες της Καστοριάς δεν ζητούν άλλα λόγια ή γνωστές συνταγές του παρελθόντος — ζητούν απλώς να δουν το νερό να ρέει στο έργο που τους υποσχέθηκαν πριν από μία γενιά.