Σήμερα, μία ημέρα μετά τη μεγάλη γιορτή του Αγίου Δημητρίου και παραμονή της εθνικής επετείου της 28ης Οκτωβρίου, η Εκκλησία τιμά τον Άγιο Μάρτυρα Νέστορα, μία από τις σημαντικές μορφές της χριστιανικής παράδοσης, καθώς και την Αγία Πρόκλα, τη γυναίκα που, σύμφωνα με το Ευαγγέλιο, προσπάθησε να αποτρέψει τον Πόντιο Πιλάτο από την καταδίκη του Ιησού Χριστού.
Σήμερα γιορτάζουν όσοι φέρουν το όνομα Νέστορας και Νέστωρ. Στο εορτολόγιο περιλαμβάνονται επίσης οι Άγιες Καπιτωλίνα και Ερωτηίδα, καθώς και άλλοι άγιοι και όσιοι της Ορθόδοξης Εκκλησίας.
Άγιος Νέστορας: Ο νεαρός που νίκησε τον πανίσχυρο Λυαίο
Ο Άγιος Νέστορας έζησε στα χρόνια των διωγμών του αυτοκράτορα Διοκλητιανού και υπήρξε μαθητής του Αγίου Δημητρίου στη Θεσσαλονίκη.
Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, εκείνη την εποχή ένας πανίσχυρος παλαιστής, ο Λυαίος, προκαλούσε τους χριστιανούς σε μονομαχίες, έχοντας την εύνοια του αυτοκράτορα.
Ο νεαρός Νέστορας αποφάσισε να τον αντιμετωπίσει και επισκέφθηκε τον φυλακισμένο Άγιο Δημήτριο, ζητώντας την ευλογία του. Ο Άγιος τον σταύρωσε και του προανήγγειλε ότι θα νικούσε τον Λυαίο, αλλά στη συνέχεια θα μαρτυρούσε για την πίστη του.
Πριν από τη μονομαχία, ο Νέστορας αναφώνησε την ιστορική φράση «Θεέ του Δημητρίου, βοήθει μοι» και, σύμφωνα με την παράδοση, κατάφερε να νικήσει τον αντίπαλό του παρά τη μεγάλη διαφορά σωματικής δύναμης.
Η νίκη του προκάλεσε την οργή του αυτοκράτορα, ο οποίος διέταξε τη θανάτωσή του. Ο Νέστορας τιμάται έκτοτε ως μάρτυρας της χριστιανικής πίστης, ενώ η μνήμη του εορτάζεται στις 27 Οκτωβρίου, αμέσως μετά τη γιορτή του Αγίου Δημητρίου.
Αγία Πρόκλα: Η γυναίκα που προειδοποίησε τον Πόντιο Πιλάτο
Ξεχωριστή θέση στο σημερινό εορτολόγιο κατέχει η Αγία Πρόκλα, γνωστή και ως Κλαυδία Πρόκουλα, σύζυγος του Ρωμαίου διοικητή Πόντιου Πιλάτου.
Η παρουσία της συνδέεται με μία από τις πιο καθοριστικές στιγμές της Καινής Διαθήκης, τη δίκη του Ιησού Χριστού.
Στο Κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο αναφέρεται ότι, ενώ ο Πιλάτος βρισκόταν στο δικαστικό βήμα, η σύζυγός του τού έστειλε μήνυμα ζητώντας να μην εμπλακεί στην καταδίκη του Ιησού, καθώς είχε ταραχθεί από όνειρο που είδε για Εκείνον.
Το Ευαγγέλιο δεν αναφέρει το όνομά της. Η ταύτισή της με την Πρόκλα προέρχεται από μεταγενέστερες χριστιανικές παραδόσεις.
Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, η Πρόκλα ασπάστηκε αργότερα τον Χριστιανισμό και αφιέρωσε τη ζωή της στην πίστη και τη φιλανθρωπία. Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη της, αναδεικνύοντας τη στάση της κατά τη δίκη του Χριστού.
Ποιοι άλλοι άγιοι τιμώνται σήμερα
Στις 27 Οκτωβρίου η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά επίσης τη μνήμη των Αγίων Μαρτύρων Καπιτωλίνης και Ερωτηίδος, του Αγίου Κυριάκου Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, των Μαρτύρων Μαυριανού και Ουαλεντίνου, του Οσίου Νέστορος του Χρονογράφου της Λαύρας των Σπηλαίων του Κιέβου, του Οσίου Δημητρίου του εκ Βασσαράβωφ και του Αγίου Κωνσταντίνου, Αρχιεπισκόπου Καρχώφ.
